Bayram sonrası Recep Tayyip Erdoğan’a sunulması beklenen düzenleme, klasik af modellerinden farklı olarak “süre şartlı” yeni bir sistemi esas alıyor. Taslak, sadece okula dönüşü değil, aynı zamanda yükseköğretim sisteminde çeşitli alanlarda yapısal değişiklikleri de içeriyor.
“Süre Şartlı Af” Dönemi Başlıyor
Yeni modelin en dikkat çeken yönü, aftan yararlanmak isteyen öğrenciler için getirilen “eğitim süresinin yarısını tamamlama” şartı oldu. Buna göre ön lisans ve lisans programlarında öğrenim gören öğrencilerin, kayıtlı oldukları bölümün toplam süresinin en az yarısında aktif olarak yer almış olmaları gerekecek.
Örneğin 4 yıllık bir lisans programında okuyan bir öğrencinin, en az 2 yıl (4 dönem) eğitim sisteminde kayıtlı bulunmuş olması şartı aranacak. Bu kriter, düzenlemenin temel belirleyicisi olarak öne çıkıyor.
Başarı Değil, Sistemde Kalma Süresi Esas
Düzenlemede akademik başarı ya da devamsızlık gibi kriterler dikkate alınmayacak. Bunun yerine öğrencinin sistem içinde belirli bir süre varlık göstermesi yeterli olacak. Bu yönüyle teklif, daha kapsayıcı bir yaklaşım sunmayı hedefliyor.
Kapsam 1 Temmuz 2022 Sonrası
Hazırlanan taslakta, 1 Temmuz 2022 tarihinden sonra üniversiteyle ilişiği kesilen ya da eğitimini yarıda bırakan öğrencilerin aftan yararlanması planlanıyor. Böylece son yıllarda çeşitli nedenlerle eğitim hayatı sekteye uğrayan gençlere ikinci bir şans verilmesi amaçlanıyor.
Lisansüstü Öğrenciler de Gündemde
Düzenlemenin yalnızca ön lisans ve lisans öğrencileriyle sınırlı kalmayacağı belirtiliyor. Yüksek lisans ve doktora eğitimini yarıda bırakanlar için de teknik çalışmalar sürüyor. Özellikle tez aşamasında eğitimden kopan veya tezi reddedilen araştırmacıların sisteme yeniden dahil edilmesine yönelik formüller üzerinde duruluyor.
Mezuniyet Aşamasındakilere Ek Haklar
Kanun teklifinde, mezuniyet aşamasına gelmiş ancak az sayıda dersi kalan öğrenciler için de önemli kolaylıklar yer alıyor. Azami süresini doldurmuş öğrencilere iki ek sınav hakkı tanınması gündemde.
Ayrıca uygulamalı eğitim, staj veya intörnlük sürecini tamamlayamayan öğrencilerin eksiklerini gidererek mezun olabilmelerine imkan sağlanacak.
Ekonomik ve Mesleki Düzenlemeler de Var
Teklif yalnızca öğrenci affıyla sınırlı kalmıyor; eğitim süreçlerinin ekonomik boyutuna da dokunuyor. Buna göre uygulamalı eğitim kapsamında üretime katılan öğrencilere “teşvik ödemesi” yapılabilecek. Ancak bu öğrenciler işçi ya da sigortalı statüsünde değerlendirilmeyecek.
Öte yandan tıpta ve diş hekimliğinde uzmanlık eğitimi alan yabancı uyruklu öğrenciler için de yeni bir düzenleme öngörülüyor. Bu kapsamda, söz konusu öğrencilere döner sermaye gelirlerinden ek ödeme yapılmasının önü açılacak.
Gözler Meclis Sürecinde
Geniş kapsamlı düzenlemenin önümüzdeki süreçte Türkiye Büyük Millet Meclisi gündemine gelmesi bekleniyor. Teklifin yasalaşması halinde, binlerce öğrenci için eğitim hayatına dönüş yolu açılırken, yükseköğretim sisteminde de önemli değişiklikler hayata geçirilmiş olacak.
İlyas GÜR
Editör
