Bartu Soral, devletin en büyük gelir kaynağının vergi olduğunu belirterek, Türkiye'deki vergi adaletsizliğinin AKP iktidarıyla birlikte ciddi bir şekilde bozulduğunu vurguladı. 1980'lerde dolaylı vergilerin (KDV ve ÖTV) toplam vergi gelirlerinin %30'unu oluşturduğunu, doğrudan vergilerin ise %70'e kadar çıktığını ifade eden Soral, AKP döneminde bu dengenin tersine döndüğünü söyledi.
Vergi Adaletinin Erozyona Uğraması
Soral, 2023 yılı itibarıyla dolaylı vergilerin toplam vergi gelirleri içerisindeki payının %68'e çıktığını, buna karşın servet ve gelirden alınan vergilerin payının %32'ye düştüğünü belirtti. Bu adaletsizliğin, emeklilerin düşük maaşlar almasına, memurların ve işçilerin ise zor şartlar altında çalışmasına yol açtığını ifade etti.
Soral, özellikle vergi kaçırma konusunda yapılan düzenlemelerin büyük bir sorun yarattığını vurguladı. 2002'den bu yana Türkiye'de tam 13 kez vergi affı çıkarıldığını hatırlatan Soral, bu durumun vergi kaçırmayı teşvik ettiğini ve adalet duygusunu zedelediğini söyledi.
1 Trilyon 100 Milyar TL'lik Vergi Kaybı
Ekonomist Soral, 2023 yılında kurumlar ve gelir vergisi istisna ve muafiyetleri nedeniyle kaybedilen vergi miktarının 1 trilyon 100 milyar TL'ye ulaştığını belirtti. Bu kaybın, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek'in tasarruf paketinden beklediği 100 milyar TL'den çok daha büyük olduğunu ifade etti.
Soral, gelir adaletsizliğini düzeltmek için servet sahibinden, kazanç elde eden şirketlerden, rantiye ve vergi kaçakçılarından adil bir şekilde vergi toplamanın zorunlu olduğunu söyledi. Bu adalet sağlandığında, emekli ve asgari ücretli çalışanların en az 27.000 TL net maaş alabileceğini belirtti.
Vergi Kaçakçılığıyla Mücadele ve Yeni Sistemin Gerekliliği
Bartu Soral, vergi kaçakçılığının tanımının netleştirilmesi ve cezaların artırılması gerektiğini de vurguladı. Vergi sisteminin herkesin kayıtlı olduğu, kazancın oranına göre vergilendirildiği bir yapıya dönüştürülmesinin önemini belirten Soral, Türkiye'deki 75 milyon insanın yaşadığı ekonomik sıkıntıların ancak böyle bir sistemle sona erebileceğini ifade etti.
Soral’ın önerileri, mevcut ekonomik sorunlara çözüm arayan geniş kesimlerde yankı bulurken, vergi adaleti konusunda atılacak adımların Türkiye'nin geleceği için kritik önemde olduğu değerlendirmelerine yol açtı.
İlyas GÜR
Editör
