“Reel Getiri Negatif, Üretici Fakirleşiyor”
Açıklamasında, yıllık enflasyon ve özellikle gübre, yakıt ve işçilik gibi tarımsal girdi maliyetlerinin yüzde 100’leri bulduğunu vurgulayan Zehiroğlu, buna karşın çay fiyatındaki artışın bu seviyelerin altında kaldığını belirtti.
35 TL olarak açıklanan yaş çay taban fiyatının mevcut ekonomik koşullarda yetersiz olduğunu savunan Zehiroğlu, “Bu rakam üreticinin maliyetini karşılamadığı gibi, bir sonraki sezon için sermaye birikimini de imkânsız hale getiriyor. Bu durum, üreticinin reel olarak fakirleşmesi anlamına gelir” dedi.
Toprak Kalitesi Alarm Veriyor
Zehiroğlu, sorunun yalnızca fiyatla sınırlı olmadığını belirterek çaylık alanlardaki verim düşüşüne de dikkat çekti. Rize’deki çay bahçelerinin önemli bir bölümünde kimyasal asitlenme nedeniyle toprak pH değerinin düştüğünü ifade eden Zehiroğlu, bunun verimi doğrudan etkilediğini söyledi.
Toprak kalitesinin bozulmasıyla birlikte üreticinin daha fazla gübre kullanmak zorunda kaldığını kaydeden Zehiroğlu, “Daha fazla maliyet, daha az verim ve düşen kâr marjı üreticiyi bir kısır döngüye sokuyor. Bu süreç aynı zamanda ürünün ticari değerini de aşağı çekiyor” diye konuştu.
“Bu Talep Refah Değil, Hayatta Kalma Meselesi”
Çay için talep edilen daha yüksek fiyatların bir refah artışı talebi olmadığını belirten Zehiroğlu, bunun üretimin sürdürülebilirliği için zorunlu olduğunu vurguladı.
35 TL’nin kısa vadede bir denge sağlayabileceğini ancak uzun vadede ciddi riskler barındırdığını dile getiren Zehiroğlu, şu uyarılarda bulundu:
- Üreticinin topraktan kopması,
- Tarımsal sermayenin erimesi,
- Bölgesel ekonomik daralma.
Bilimsel Çözüm Çağrısı
Çayda sürdürülebilirlik için bilimsel temelli politikaların hayata geçirilmesi gerektiğini belirten Zehiroğlu, toprak rehabilitasyonu, havza bazlı destekleme modelleri ve enflasyonla uyumlu fiyatlandırmanın zorunlu olduğunu ifade etti.
Açıklamasının sonunda üreticilere de seslenen Zehiroğlu, “Hakkınızı istemekten çekinmeyin. 35 TL’nin çok daha üzerinde bir fiyat sizin hakkınızdır” ifadelerini kullandı.
İlyas GÜR
Editör
