Haber: İlyas GÜR
Peçe, tarımsal arazilerin bölünmesini önleme amacıyla çıkarılan yasanın, köylerdeki vatandaşlar için ciddi ekonomik sıkıntılar yarattığını belirterek, “Amaç tarım arazilerini korumaktı ancak bu düzenleme vatandaşın mülkiyet hakkını elinden aldı” dedi.
“5 Dönüm Altındaki Araziler Satılamıyor, Bu Mülkiyet Hakkına Aykırı”
Rize Baro Başkanı Peçe, yasanın temel sorununu şu sözlerle dile getirdi: “Geçen yıl köy yerlerinde tarımsal faaliyetlerin bölünmemesi amacıyla bir yasa çıkarıldı. Buna göre 5 dönümden küçük arazilerdeki hisseler üçüncü şahıslara satılamıyor. Bu, açıkça mülkiyet hakkına aykırı bir durumdur. Bir vatandaşın acil bir nakit ihtiyacı olabilir, taşınmazını satmak isteyebilir. Ancak yasa buna engel oluyor. Bu da anayasal bir hak ihlalidir.”
Peçe, devletin tarım arazilerinin korunması için adım atmasının olumlu olduğunu, ancak bu düzenlemenin vatandaş aleyhine sonuçlar doğurduğunu belirtti. “Devlet elbette tarımsal üretimi ve verimliliği korumak isteyebilir. Ancak vatandaşın malını dilediği gibi değerlendirme özgürlüğü de korunmalıdır. Bu yasa, köylünün toprağı üzerinde tasarruf hakkını fiilen ortadan kaldırmıştır,” diye konuştu.
“Vatandaş İzale-i Şuyu Davası Açmak Zorunda Kalıyor”
Peçe, mevcut durumda vatandaşların mülkiyetlerini satabilmek için ‘izale-i şuyu’ (ortaklığın giderilmesi) davası açmak zorunda kaldıklarını vurguladı. “Bir arazide birden fazla hissedar varsa, hissedarlar arasında zaten zaman zaman anlaşmazlıklar çıkabiliyor. Şimdi bu yasa, üçüncü kişiye satış yasağı getirince, vatandaş çözümü mahkemede arıyor. Ancak izale-i şuyu davaları uzun yıllar sürebiliyor. 5 ila 10 yıl arasında süren davalar var. İnsan malını satmak istiyor ama yargı süreci yıllarca uzayabiliyor.”
“Elektronik İhale Sistemi Yeni Sorunlar Getirdi”
Rize Baro Başkanı, son dönemde satışlarda devreye alınan elektronik ihale sisteminin de yöre halkı açısından farklı problemlere yol açtığını söyledi: “Elektronik ihale sistemiyle artık ülkenin her yerinden insanlar bu satışlara katılabiliyor. Bu, şeffaflık açısından iyi bir gelişme. Ancak öte yandan, köy yaşamıyla bağı olmayan, yöre halkını tanımayan kişilerin gelip bu taşınmazları alması, köylerde sosyokültürel huzuru da etkiliyor. Yabancı birinin köyde arazi sahibi olması yörede yadırganıyor ve bazı gerilimlere yol açıyor.”
“Yasa Gözden Geçirilmeli, 5 Dönüm Engeli Kaldırılmalı”
Peçe, yaşanan mağduriyetlerin önüne geçilmesi için yasanın acilen revize edilmesi gerektiğini söyledi: “Vatandaş, 5 dönümün altındaki bir arazideki hissesini de satabilmeli. Tarım arazilerinin korunması elbette önemli ama bunu yaparken köylünün mülkiyet hakkını gasp etmemek gerekir. Bu düzenleme, vatandaşın ekonomik özgürlüğünü kısıtlamaktadır. Biz bu engelin kaldırılması gerektiği kanaatindeyiz.”
“Köylü Artık Toprağını Kullanamıyor”
Peçe, son olarak bu durumun Rize’de tarım üretimini olumsuz etkilediğine dikkat çekti: “Rize’de birçok köyde insanlar artık toprağını satamıyor, ekip biçemiyor, değerlendiremiyor. Birçok tarım arazisi atıl durumda kaldı. Köylü toprağına sahip çıkmak istiyor ama yasal engeller yüzünden eli kolu bağlı. Bu yasa, korunması gereken toprağı üretim dışına itmiştir.”
